|
Vài nhận định về ngành Chấn thương Chỉnh hình Việt Nam
15/10/2007 08:52 (GMT+7)
Ngành Chấn thương Chỉnh hình (CTCH) hình thành từ hơn 50 năm qua, đã trưởng thành và trui rèn qua 2 cuộc chiến tranh và đạt nhiều thành quả to lớn, đáng tự hào. Ngày nay, ngành Chấn thương Chấn thương phát triển:
- trong bối cảnh đất nước hòa bình, đang công nghiệp hóa-hiện đại hóa để bắt kịp và hòa nhập với các nước trong khu vực và thế giới trên tinh thần độc lập, tự chủ, định hướng xã hội chủ nghĩa.
- với tình hình tai nạn giao thông, lao động, sinh hoạt…ngày càng tăng, tổn thương càng nặng, phối hợp và đa dạng.
Theo tôi, ngoài những đặc điểm chung của nền y tế Việt Nam, Ngành Chấn thương Chỉnh hình có những mặt mạnh/ thuận lợi và yếu/ bất lợi như sau:
Mặt mạnh/ thuận lợi:
(1) có truyền thống yêu nước, tự lực cánh sinh, cần cù, chịu thương chịu khó, khắc phục khó khăn để vươn lên nhất là ngành đòi hỏi nhiều dụng cụ
(2) lượng bệnh nhân ngày càng đông, đủ các dạng chấn thương và bệnh lý là điều kiện tốt để bác sĩ rèn luyện, nâng cao tay nghề
(3) có tinh thần cầu tiến, ham học hỏi, nâng cao kiến thức cũng như kỹ năng
(4) biết phát huy năng lực sáng tạo, tự chế tạo hoặc cải tiến các dụng cụ để điều trị bệnh
(5) có chủ trương thành lập Khoa Chấn thương Chỉnh hình trong các bệnh viện đa khoa tỉnh.
(6) có nhiều thầy đầu ngành có tâm, có đức, có tài đang tiếp tục sự nghiệp "trồng người"
(7) đã thành lập Hội Chấn thương Chỉnh hình Việt Nam và một số Hội địa phương (Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, quân đội…) và nhiều Hội chuyên ngành sâu hoặc liên quan (phẫu thuật bàn tay, cột sống, chỉnh hình nhi, phục hồi chức năng, y học thể dục thể thao…) trong đó có một số Hội hoạt động tốt.
(8) hình thành được nhiều trung tâm, nhiều khoa, nhiều đơn vị rất mạnh về chuyên ngành sâu: vi phẫu tạo hình, cột sống, chỉnh hình nhi…
(9) khả năng nắm bắt kiến thức, nhất là thực hành nhanh, khả năng bắt chước tốt
(10) kinh tế xã hội Việt Nam phát triển tạo điều kiện tốt cho đội ngũ bác sĩ CTCH có thu nhập cao hơn, ổ định cuộc sống hơn, nhờ vậy yên tâm lo cho khoa học hơn.
Mặt yếu/ bất lợi:
(1) nhiều nguồn đào tạo khác nhau không cùng một chuẩn mực, còn nhiều lỗ trống về kiến thức, kỹ năng
(2) chịu ảnh hưởng nặng của nền y tế chưa phát triển: mạnh về thực hành, yếu về khoa học cơ bản và y học cơ sở
(3) còn chú trọng nhiều đến "chấn thương", yếu và xem nhẹ lĩnh vực "bệnh lý"
(4) phát triển ngành chấn thương chỉnh hình thiếu rộng khắp, trình độ không đồng đều, thậm chí nhiều khi chênh lệch rất xa
(5) đi chuyên khoa CTCH sớm, đôi khi rất sâu, nhưng thiếu cơ bản về phẫu thuật tổng quát và các chuyên khoa liên quan
(6) trong nghiên cứu, nặng về tổng kết lâm sàng, yếu về phương pháp nghiên cứu, không hoặc gần như không nghiên cứu về khoa học cơ bản như sinh cơ học, ứng dụng các công nghệ tiên tiến trong điều trị…. Về phương pháp luận thì giỏi về phân tích nhưng yếu khả năng tổng hợp.
(7) đa số hội viên trình độ ngoại ngữ còn thấp, khó lòng theo học một cách chính quy ở trường y khoa các nước tiên tiến và hạn chế trong việc giao lưu trao đổi với bạn bè nước ngoài
(8) hoạt động của nhiều Hội chưa mạnh, chưa đều, còn thiếu sự đoàn kết một lòng, thiếu chung vai-đấu cật. Tiếng nói của Hội trong khu vực và trên quốc tế còn rất yếu
(9) mối liên hệ giữa các cơ sở điều trị, giữa các hội viên trong cả nước còn mang tính chất quan hệ cá nhân, chưa gắn bó rộng rãi, vững chắc
(10) tài chính của cá nhân và của Hội còn kém nên hoạt động khoa học gặp khó khăn, còn ngại đi học xa "sợ bỏ phòng mạch", ít có cơ hội đi tu nghiệp hoặc tham dự hội nghị ở nước ngoài. Điều nầy nếu có thì chỉ tập trung ở các thành phố lớn và hầu hết là nhờ tài trợ của đoàn thể, công ty hay của những nhà hảo tâm nào đó
BIỆN PHÁP ĐỀ XUẤT:
(1) Thống nhất chương trình đào tạo chuyên ngành CTCH trong các trường đại học y khoa cùng một chuẩn mức, một trình độ. Nên đào tạo chuyên khoa ngay sau khi tốt nghiệp đại học và chỉ có một bậc duy nhất là "chuyên khoa CTCH", không chia thành 2 bậc như hiện nay, thi tốt nghiệp phải đạt các định mức tối thiểu theo quy định chung của cả nước tương tự như "American Board" của Mỹ hoặc "Doctorat d' état" của nội trú Pháp.
(2) Nâng cao trình độ ngoại ngữ, nhất là về khả năng giao tiếp. Tuyển sinh vào đại học y khoa cần có môn ngoại ngữ.
(3) Nâng cao khả năng tư duy, tự đào tạo, tránh tình trạng bắt chước mà không hiểu rõ ngọn nguồn về kiến thức, về nguyên tắc, cơ chế….
(4) Rèn luyện năng lực nghiên cứu khoa học, học và nắm vững phương pháp nghiên cứu khoa học
(5) Học và sử dụng được các kỹ thuật tiên tiến nhằm làm tốt công tác chẩn đoán và điều trị, phục vụ tốt nhất cho người bệnh
(6) Tập hợp lại đội ngũ, đẩy mạnh các hoạt động của Hội Việt Nam và các Hội địa phương, cơ sở…cùng hợp tác, hỗ trợ cho công tác đào tạo, nghiên cứu, điều trị.
(7) Đẩy mạnh quan hệ đối tác của Hội Việt Nam với Hội các nước trong khu vực và thế giới. Liên thông, trao đổi về công tác giảng dạy, đào tạo về lý thuyết, thực hành cũng như nghiên cứu khoa học.
(8) Tăng cường hoạt động tuyến, hình thành các "mạng lưới CTCH" ở từ khu vực, phổ biến đến cơ sở, quận huyện
(9) Phát huy tinh thần học hỏi lẫn nhau, du học trong nước, du học "qua mạng" và du học nước ngoài ngắn hoặc dài ngày
(10) Có chế độ thích hợp nâng cao thu nhập của đội ngũ bác sĩ chuyên khoa CTCH.
Lê Chí Dũng
(Hội Nghị Thường Niên 2004)
|